Thân trung ấm và lễ 49 ngày
Quan niệm cho rằng sau khi chết, thần thức trải qua một giai đoạn trung gian tối đa 49 ngày trước khi tái sinh; từ đó có lễ cúng thất và chung thất.
Theo nhiều truyền thống Phật giáo, giữa lúc chết và lúc tái sinh có một giai đoạn trung gian gọi là trung hữu hay trung ấm (tiếng Phạn antarābhava, tiếng Tạng bardo). Trong thời gian ấy, thần thức người mất được tin là trôi nổi, chịu tác động của nghiệp, và lâu nhất là bảy tuần, tức 49 ngày.
Từ quan niệm đó, người Việt có tục cúng thất: cứ bảy ngày làm một lễ, đến tuần thứ bảy là lễ chung thất hay "cúng 49 ngày", với mong muốn hồn người mất được siêu thoát, tái sinh vào cõi lành. Sau đó còn lễ cúng 100 ngày (tốt khốc), giỗ đầu và giỗ hết.
Không phải mọi tông phái Phật giáo đều chấp nhận khái niệm trung ấm: Phật giáo Nguyên thủy Theravāda chủ yếu cho rằng tái sinh diễn ra ngay lập tức. Ở Việt Nam, tục 49 ngày hòa lẫn giữa giáo lý Đại thừa, tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên và phong tục dân gian.
- Từ điển Phật học
- Phong tục tang lễ Việt Nam