Cuộc vây thành Quy Nhơn (1800–1801)
Quân Tây Sơn vây thành Quy Nhơn do Võ Tánh và Ngô Tùng Châu giữ cho Nguyễn Ánh hơn một năm, đến giữa năm 1801 thành mới hạ.
Năm 1799 Nguyễn Ánh chiếm được thành Quy Nhơn, đất gốc của nhà Tây Sơn, đổi tên là Bình Định, rồi để Võ Tánh và Ngô Tùng Châu ở lại giữ thành. Đầu năm 1800, quân Tây Sơn từ Phú Xuân do Trần Quang Diệu và Võ Văn Dũng chỉ huy kéo vào vây thành rất chặt.
Cuộc vây kéo dài hơn một năm. Theo sử nhà Nguyễn, Võ Tánh gửi thư khuyên Nguyễn Ánh đừng cố giải vây mà nhân lúc quân chủ lực Tây Sơn bị giữ chân ở Quy Nhơn thì đánh thẳng ra Phú Xuân, và Nguyễn Ánh chiếm được Phú Xuân vào giữa năm 1801.
Trong khi đó thành Quy Nhơn cạn lương, quân giữ thành đói khổ. Khoảng tháng 5 năm Tân Dậu (1801), Võ Tánh cho chất củi tự thiêu, Ngô Tùng Châu uống thuốc độc tự tử, và Trần Quang Diệu vào thành, tương truyền đã không giết hại quân lính đầu hàng. Chưa đầy một năm sau nhà Tây Sơn sụp đổ.
Những người lính hai bên trong cuộc vây này phần lớn là dân miền Trung, nhiều nhà có người ở cả hai phía, và câu chuyện anh em trong kiếp này là hư cấu dựa trên thực tế ấy.
- Đại Nam thực lục
- Wikipedia: Võ Tánh
- Wikipedia: Trần Quang Diệu