Vọng Phu khắp nơi
Hình tượng người vợ chờ chồng hóa đá xuất hiện ở nhiều địa phương Việt Nam và nhiều nước Đông Á, thành biểu tượng của lòng chung thủy và nỗi đau chiến tranh, ly biệt.
Ở Việt Nam, ngoài Lạng Sơn, nhiều nơi có núi đá hoặc ngọn núi gắn với tên hay truyền thuyết Vọng Phu, như ở Thanh Hóa, Bình Định, Khánh Hòa… Mỗi nơi một dị bản, nhưng đều là hình ảnh người đàn bà đứng trông ra phía người chồng đã đi.
Ở Trung Hoa, có nhiều "Vọng phu thạch" (望夫石); đời Đường, nhà thơ Vương Kiến có bài thơ Vọng phu thạch nổi tiếng về hòn đá người vợ trông chồng. Hàn Quốc và Nhật Bản cũng có những truyền thuyết tương tự.
Trong âm nhạc Việt Nam hiện đại, nhạc sĩ Lê Thương có bộ ba ca khúc Hòn Vọng Phu (thập niên 1940), lấy cảm hứng từ truyền thuyết này và nỗi ly biệt thời chiến.
Hình tượng Vọng Phu thường được ca ngợi như biểu tượng chung thủy. Nhưng cũng có thể đọc nó như một lời trách móc lặng lẽ: hòn đá là cái giá của những người đi mà không nói lại một lời.
- Wikipedia: Hòn Vọng Phu
- Vương Kiến, Vọng phu thạch (thơ Đường)
- Lê Thương, Hòn Vọng Phu (ca khúc)