Nhà Egibi, "ngân hàng" của Babylon
Một gia tộc thương gia ở Babylon để lại kho bảng đất kinh doanh đồ sộ, cho thấy người Babylon đã cho vay, buôn bán, mua nhà đất và ký giao kèo bằng văn bản từ hơn 2.500 năm trước.
Kho lưu trữ của nhà Egibi gồm khoảng một nghìn bảy trăm tấm bảng đất viết chữ hình nêm (theo các thống kê thường dẫn), trải suốt năm thế hệ, từ thời Nebuchadnezzar II đến đầu triều Xerxes của Ba Tư. Phần lớn được tìm thấy vào cuối thế kỷ XIX và nay nằm ở Bảo tàng Anh.
Các tấm bảng ghi lại giao kèo cho vay, mua bán nhà đất, cho thuê, buôn chà là và lúa mạch, mua bán nô lệ, của hồi môn, và về sau cả việc thầu thuế cho nhà nước. Người nổi tiếng nhất trong họ là Itti-Marduk-balāṭu, người đã đưa công việc làm ăn của gia đình lên tầm cỡ lớn.
Thời Tân Babylon chưa có tiền đúc. Bạc được cân theo trọng lượng, đơn vị là shekel (khoảng 8 gam) và mina (60 shekel). Lãi suất thông thường cho vay bạc là 20% một năm, tức mỗi tháng một shekel cho mỗi mina. Giao kèo được làm trước nhân chứng, có tên các bên và thường được xác nhận bằng con dấu trụ lăn lên đất sét.
Kho lưu trữ này giúp các sử gia hiểu đời sống kinh tế Babylon chi tiết đến mức hiếm có với một xã hội cổ đại, và nhà Egibi đôi khi được gọi vui là một trong những "ngân hàng" sớm nhất thế giới.
- C. Wunsch, Das Egibi-Archiv
- Bảo tàng Anh: Egibi archive
- Wikipedia: Egibi family