Liên đại Hỏa thành (Hadean)

Trái Đất hình thành cách đây khoảng 4,54 tỷ năm từ bụi và đá quay quanh Mặt Trời trẻ. Nhà địa chất Mỹ Preston Cloud đặt tên cho giai đoạn đầu tiên này là Hadean (năm 1972), theo tên Hades — thần cai quản âm phủ trong thần thoại Hy Lạp, ý nói một thế giới nóng bỏng như địa ngục. Tiếng Việt gọi là liên đại Hỏa thành.

Theo giả thuyết được chấp nhận rộng rãi, khoảng 4,5 tỷ năm trước, một thiên thể cỡ Sao Hỏa (thường gọi là Theia) va vào Trái Đất; mảnh vỡ văng ra kết lại thành Mặt Trăng. Thuở ấy Mặt Trăng ở gần Trái Đất hơn bây giờ nhiều, rồi lùi dần ra xa (đến nay vẫn lùi khoảng 3,8 cm mỗi năm).

Bề mặt Trái Đất ban đầu có lẽ là một "đại dương magma". Khí thoát ra từ lòng đất — hơi nước, CO₂, nitơ… — tạo nên bầu khí quyển dày. Khi bề mặt nguội đi, hơi nước ngưng tụ thành mưa và dần hình thành đại dương.

Đá từ thời này gần như không còn: chúng đã bị nấu chảy, tái chế qua hàng tỷ năm. Bằng chứng quý nhất còn lại là những hạt zircon siêu bền, có hạt tới 4,4 tỷ tuổi. Đá cổ nhất còn nguyên khối là phức hệ gneiss Acasta ở Canada, khoảng 4,0 tỷ năm.

Hình ảnh "địa ngục" của liên đại Hỏa thành đang được xem lại: chứng cứ từ zircon gợi ý rằng Trái Đất có thể đã nguội và có nước lỏng sớm hơn người ta từng nghĩ. Cuối liên đại này có thể từng có một đợt thiên thạch dội xuống dày đặc (giả thuyết "Đợt bắn phá Muộn"), nhưng giả thuyết ấy còn đang tranh luận.