Sao chổi — từ "điềm gở" đến kho băng nguyên thủy

Sao chổi là những "hòn tuyết bẩn" — băng nước, khí đóng băng trộn bụi đá — đường kính thường vài cây số. Khi tới gần Mặt Trời, băng thăng hoa tạo thành phần đầu mờ và những cái đuôi có thể dài hàng chục triệu cây số, luôn hướng ra xa Mặt Trời.

Sao chổi chu kỳ ngắn phần lớn đến từ vành đai Kuiper bên ngoài quỹ đạo Sao Hải Vương. Sao chổi chu kỳ dài (hàng nghìn tới hàng triệu năm) được cho là đến từ đám mây Oort — một lớp vỏ hình cầu chứa vô số khối băng ở rìa Hệ Mặt Trời, do nhà thiên văn Hà Lan Jan Oort đề xuất năm 1950. Đám mây Oort đến nay vẫn là giả thuyết, chưa quan sát trực tiếp được.

Từng có giả thuyết cho rằng sao chổi mang phần lớn nước cho đại dương Trái Đất. Nhưng tàu Rosetta (châu Âu) đo sao chổi 67P năm 2014 và thấy tỉ lệ đơteri/hydro trong nước của nó khác hẳn nước biển; nhiều nhà khoa học vì thế cho rằng sao chổi chỉ góp một phần nhỏ. Vấn đề vẫn còn tranh luận.

Ở phương Đông, sao chổi còn gọi là "tuệ tinh" (sao cái chổi), thường bị coi là điềm binh đao, mất mùa, đổi ngôi. Sử Trung Hoa và các bộ sử Việt như Đại Việt sử ký toàn thư ghi chép nhiều lần việc sao chổi xuất hiện. Nhờ những ghi chép ấy, các nhà thiên văn ngày nay lần ra được các lần trở lại từ thời cổ của sao chổi Halley (chu kỳ khoảng 76 năm).