Trận Trebia (218 TCN)
Chiến thắng lớn đầu tiên của Hannibal trên đất Ý, bên bờ sông Trebia giữa mùa đông giá rét.
Trận đánh lớn đầu tiên của Hannibal trên đất Ý diễn ra bên bờ sông Trebia (một nhánh của sông Po, miền Bắc Ý) vào khoảng ngày đông chí năm 218 TCN. Hannibal cho kỵ binh Numidia khiêu khích từ sáng sớm; quân La Mã của chấp chính quan Tiberius Sempronius Longus chưa kịp ăn sáng đã lội qua dòng sông lạnh ngập tới ngực để đuổi theo, giữa trời mưa tuyết, đến lúc giao chiến thì vừa đói vừa cóng.
Quân Carthage bố trí voi ở hai cánh, trước bộ binh. Voi và kỵ binh làm rối loạn hai cánh quân La Mã; theo Livy, lính nhẹ La Mã (velites) đã dùng lao đâm vào đuôi và phần da mềm dưới đuôi voi, khiến một số con hoảng loạn. Đòn quyết định là cánh phục binh do Mago (em Hannibal) chỉ huy, nấp sẵn trong lòng một con suối cạn, đánh tập hậu. Rome mất phần lớn đạo quân; khoảng 10.000 lính La Mã phá vây thoát về Placentia.
Hannibal thắng lớn, nhưng mùa đông khắc nghiệt sau đó giết rất nhiều người, ngựa — và gần như toàn bộ đàn voi.
- Polybius, Lịch sử III.66–74
- Livy, Ab Urbe Condita XXI.52–56
- Wikipedia: Battle of the Trebia