Lạc tướng thời Bắc thuộc sớm

Thời Văn Lang – Âu Lạc, dưới vua có Lạc hầu và Lạc tướng. Lạc tướng là thủ lĩnh cai quản các vùng, quyền lực cha truyền con nối. Sách Giao Châu ngoại vực ký (được Thủy kinh chú dẫn lại) chép rằng ruộng ở Giao Chỉ gọi là "ruộng Lạc", theo nước triều lên xuống mà cày cấy; dân ăn ruộng ấy gọi là "dân Lạc"; người đứng đầu gọi là Lạc vương, Lạc hầu, và các huyện do Lạc tướng cai quản, đeo ấn đồng dải xanh.

Khi Nam Việt rồi nhà Hán chiếm đất, họ cai trị theo lối dựa vào thủ lĩnh bản địa: đặt quan Thái thú người Hán ở quận, nhưng để các Lạc tướng tiếp tục quản lý dân theo tục cũ, miễn là nộp cống phẩm — ngà voi, sừng tê, ngọc trai, đồi mồi, hương liệu… Tầng lớp Lạc tướng vì thế đứng ở thế kẹt: giữ chức thì phải phục tùng quan Hán; chống lại thì có thể mất tất cả.

Khi Tô Định siết chặt cai trị, chính những gia đình Lạc tướng — như nhà Trưng ở Mê Linh, nhà Thi Sách ở Chu Diên — đã đứng lên lãnh đạo. Sau khi đàn áp khởi nghĩa, Mã Viện đưa luật lệ nhà Hán vào sâu hơn, quyền thế tập của Lạc tướng bị thu hẹp dần.

Nhân vật "ngươi" và gia đình Lạc tướng nhỏ trong kiếp này là hư cấu; nhưng thế khó của họ — giữa giữ nhà và giữ nước — là có thật.