Nam Cao (1915–1951)

Nam Cao tên thật là Trần Hữu Tri, sinh năm 1915 (có tài liệu ghi 1917) ở làng Đại Hoàng, tổng Cao Đà, huyện Nam Sang, phủ Lý Nhân, tỉnh Hà Nam. Bút danh Nam Cao ghép từ tên huyện Nam Sang và tổng Cao Đà.

Thời trẻ ông từng vào Sài Gòn làm thư ký cho một hiệu may, rồi ra Hà Nội dạy học ở một trường tư. Ông viết về hai mảng chính: người nông dân nghèo bị dồn đến đường cùng (Chí Phèo, Lão Hạc) và người trí thức nghèo sống mòn mỏi (Đời thừa, Sống mòn). Văn ông lạnh ngoài mặt mà rất thương bên trong.

Năm 1943 ông tham gia Hội Văn hóa cứu quốc. Sau Cách mạng tháng Tám, ông lên Việt Bắc làm báo, viết Đôi mắt, Nhật ký ở rừng. Tháng 11 năm 1951, trên đường đi công tác vào vùng địch hậu, ông bị quân Pháp bắt và bắn ở Hoàng Đan (Ninh Bình), khi mới ngoài ba mươi tuổi.

Năm 1996, ông được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật.