Xe đạp thồ

Xe đạp thồ là xe đạp thông thường — nhiều chiếc là xe Peugeot do Pháp sản xuất (dân gian gọi "xe Pơ-giô") — được dân công cải tiến: gia cố khung và càng, buộc gióng tre nối dài ghi-đông để người đi bên cạnh lái, cắm thêm cọc tre sau yên để đẩy và giữ thăng bằng, quấn thêm vải hoặc săm cũ quanh lốp, chèn gỗ làm phanh khi xuống dốc. Người ta không ngồi đạp mà dắt bộ.

Nhờ vậy, một chiếc xe thồ ban đầu chở được khoảng 100 kg, sau tăng lên 200–300 kg — gấp nhiều lần sức một người gánh bộ, mà người thồ lại ăn ít gạo dọc đường hơn so với số gạo chở được. Theo số liệu thường được nêu, chiến dịch Điện Biên Phủ huy động khoảng hơn 20.000 xe đạp thồ.

Kỷ lục được nhắc đến nhiều nhất thuộc về anh Ma Văn Kháng, dân công tỉnh Phú Thọ, với chuyến thồ khoảng 352 kg. Một số dân công khác cũng được ghi nhận chở trên 300 kg.

Các nhà quan sát và sử gia phương Tây về sau thừa nhận phía Pháp đã đánh giá thấp khả năng hậu cần của đối phương, mà hình ảnh tiêu biểu nhất chính là những đoàn xe đạp thồ đi đêm qua rừng núi. Ngày nay, xe đạp thồ được trưng bày tại Bảo tàng Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ và Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam.